Tốc độ học

Khi dạy một mô hình học, có một "nút chỉnh" nhỏ xíu nhưng quyết định gần như cả kết quả. Trong ngành gọi nó là tốc độ học (learning rate). Nghe kỹ thuật, nhưng bạn có thể hình dung đơn giản: sau mỗi lần rút kinh nghiệm, mô hình phải quyết định nên thay đổi mình nhiều hay ít.

Giống như một người tập ném phi tiêu. Nếu sau mỗi lần trượt, họ chỉnh tay quá mạnh, mũi phi tiêu sẽ văng qua bên kia, rồi lại quá đà ngược lại, mãi không trúng tâm. Còn nếu chỉnh quá rụt rè, họ tiến bộ nhưng chậm đến sốt ruột. Máy cũng vậy: chỉnh quá mạnh thì vượt qua điểm tốt nhất rồi cứ dao động, chỉnh quá nhẹ thì học đúng nhưng ì ạch và tốn kém. Thú vị là không hề có một con số đúng cho mọi trường hợp — chỉ có mức phù hợp cho từng bài toán.

Tôi thấy chuyện đổi mới trong doanh nghiệp cũng đi theo đúng nhịp ấy. Thay đổi tất cả cùng lúc thì tổ chức dễ chao đảo; còn chần chừ quá lâu thì lỡ mất thời cơ. Người điều hành có nghề, theo tôi, giống như một tốc độ học được chỉnh khéo: biết lúc nào nên tăng ga, lúc nào nên đi chậm mà chắc.

Ở thời điểm này, bạn cảm thấy tổ chức của mình đang thay đổi hơi quá nhanh, hay đang quá thận trọng?

Đến bàn làm việc

Đổi mới quá nhanh thì dễ chao đảo, quá chậm thì bị bỏ lại phía sau. Đây cũng chính là bài toán mà mọi mô hình đều phải cân.

Một cách làm hợp lý cho tuần này: thay vì đưa một loạt công cụ mới vào cùng lúc, hãy chọn đúng một quy trình đang ngốn nhiều thời gian nhất, và cho đội ngũ khoảng hai tuần để làm chủ nó trước khi mở rộng thêm. Đủ nhanh để sớm thấy kết quả, và đủ chậm để không ai bị rớt lại.