73% nói đã dùng AI. 10% nói AI là cốt lõi.
Khảo sát 1.550 lãnh đạo ở sáu nước. Con số làm tôi chú ý không phải 73%, mà là 42% nói rằng AI đã đủ tốt nhưng tổ chức của họ không hấp thụ nổi.
Publicis Sapient khảo sát 1.550 người ra quyết định về AI tại Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Úc và UAE, ở các doanh nghiệp từ 500 nhân sự và 100 triệu đô doanh thu trở lên. Khảo sát làm cuối tháng 4 đầu tháng 5, công bố giữa tháng 6.
Hai con số nằm cạnh nhau trong báo cáo.
73% nói AI được dùng thường xuyên hoặc trên hầu hết quy trình. 10% nói AI là cốt lõi của cách doanh nghiệp vận hành.
Sáu mươi ba điểm phần trăm ở giữa hai câu đó. Đấy là chỗ gần như mọi công ty tôi làm việc cùng đang đứng.
Con số tôi chú ý lại là con số khác
42% nói AI đã đủ khả năng, nhưng tổ chức của họ không được dựng để hấp thụ giá trị đó.
Đặt cạnh 47% tin rằng AI hiện đã đủ sức đáp ứng nhu cầu kinh doanh hôm nay, bức tranh khá rõ. Phần lớn người trong cuộc không còn nghi ngờ công cụ. Họ nghi ngờ chính tổ chức của mình.
Khi được hỏi rào cản lớn nhất, 22% chỉ vào vận hành tổ chức. Không phải ngân sách, không phải nhân tài.
Ở quy mô nhỏ thì nó lộ rõ hơn
Khảo sát này làm với doanh nghiệp lớn. Nhưng cơ chế thì giống nhau, và công ty nhỏ không có chỗ nào để giấu.
Tháng trước tôi ngồi với một công ty hai mươi người. Họ mua tài khoản AI cho cả phòng từ tháng Ba. Tôi hỏi tuần vừa rồi có việc nào được làm khác đi không.
Im lặng một lúc. Rồi một bạn nói là bạn ấy dùng để viết caption, nhanh hơn trước.
Đó là toàn bộ. Sáu tháng, hai mươi tài khoản, một người viết caption nhanh hơn.
Không ai nói dối khi họ báo cáo rằng công ty đã ứng dụng AI. Đúng là có ứng dụng. Chỉ là cách công ty vận hành thì y như cũ.
Chỗ hỏng tôi hay gặp nhất
Thường thì AI được giao cho "phòng marketing thử trước". Nghe hợp lý, nhưng thực chất là giao cho không ai cả, vì không ai có trách nhiệm phải báo cáo kết quả.
Chỗ thứ hai là mục tiêu được phát biểu kiểu "dùng AI cho hiệu quả hơn". Cái đó không phải một việc. "Rút biên bản họp thứ Hai thành danh sách việc cần làm trước 10 giờ" mới là một việc, vì nó có người làm, có thời hạn, và có thể thất bại.
Và gần như chưa bao giờ tôi thấy ai đo trước. Nếu không biết việc đó đang tốn bao nhiêu phút, thì ba tháng sau không có cách nào biết mình được gì.
Nếu bạn đang ở trong nhóm 73%, câu đáng hỏi không phải "chúng tôi đã dùng AI chưa". Câu đáng hỏi là: tuần trước, có việc nào công ty làm khác đi vì AI không?
Trả lời được bằng một ví dụ cụ thể thì bạn ở nhóm 10%. Không trả lời được thì bạn đang ở đâu đó trong sáu mươi ba điểm phần trăm kia.
Một con số nữa đáng để ý
38% nói AI đang thay đổi căn bản cách doanh nghiệp vận hành ngay hôm nay. Cao hơn hẳn 10% "cốt lõi".
Hai câu hỏi khác nhau, và khoảng cách giữa chúng là chỗ đang diễn ra mọi chuyện. Rất nhiều tổ chức đã thay đổi thật, nhưng chưa đủ sâu để gọi là cốt lõi.
Đó là vị trí khó chịu nhất: đã bỏ tiền, đã bỏ công, chưa thấy đủ kết quả để tự tin đi tiếp.
Lối ra thường không phải mua thêm công cụ. Chọn đúng một quy trình, làm cho xong, đo được, rồi mới nhân ra.